โดโมวอยซ์ (Domovoi) วิญญาณรักความสะอาดชอบทำงานบ้าน ในตำนานของประเทศรัสเซีย

            “โดโมวอยซ์” (Domovoi) เป็นสิ่งมีชีวิตเหนือธรรมชาติในประเทศรัสเซียและอีกหลายประเทศที่อยู่ในกลุ่มที่มีชาวสลาฟอาศัยอยู่มาอย่างยาวนานก่อนคริสตกาล มันเป็นวิญญาณแห่งครอบครัวที่สงบสุข มักปรากฏตัวให้เห็นในรูปกายของชายร่างเล็กขนดก มีเครายาวรุงรัง บางครั้งเป็นหญิงชราหรือหมู นก ลูกวัวและแมว เป็นต้น มักอาศัยอยู่ในเตาไฟและหรือหลังเตาในบ้าน

 

การปรากฏตัวและพฤติกรรมของโดโมวอยซ์

            โดโมวอยซ์ เป็นสิ่งมีชีวิตเหนือธรรมชาติที่เชื่อว่าผู้คนอยากที่จะให้เข้ามาอยู่ในบ้านของตัวเอง เพราะมันชอบการทำความสะอาดและทำงานบ้านให้กับเจ้านายของตัวเอง ช่วยปกป้องคนในบ้านในบ้านจากอันตราย และในฤดูหนาวโดโมวอยซ์ที่อาศัยอยู่ในละแวกเดียวกันจะมารวมตัวเพื่อเฉลิมฉลองและจัดงานเลี้ยงสังสรรค์ร่วมกัน

            อย่างไรก็ตาม หากสมาชิกในบ้านไม่ให้ความเคารพพวกมัน ทำให้บ้านสกปรกมากจนเกินไปหรือใช้ภาษาหยาบคายจะทำให้โดโมวอยซ์ไม่ค่อยพอใจนัก แล้วเปลี่ยนมาทำการหลอกหลอนบ้านที่มันอยู่แทน โดยอาจจะเริ่มต้นจากเพียงแค่การเล่นพิเรนทร์ที่ไม่ได้เป็นอันตราย แต่ก็สร้างความน่ารำคาญให้กับผู้อยู่อาศัย บางครั้งก็ทำลายข้าวของ ส่งเสียงหอนในตอนกลางดึก

 

ต้นกำเนิดของโดโมวอยซ์

            ในตำนานของชาวสลาฟ บ้านของชาวนาทั้งหมดมีโดโมวอยซ์ ซึ่งเป็นวิญญาณของสมาชิกในครอบครัวที่เสียชีวิตหนึ่งคน (หรือทั้งหมด) จนทำให้โดโมวอยซ์กลายมาเป็นส่วนหนึ่งของประเพณีการบูชาบรรพบุรุษ ดังนั้น เมื่อครอบครัวสร้างบ้านหลังใหม่มักจะให้ผู้สูงอายุที่สุดเข้ามาก่อน เพราะคนที่เข้ามาใหม่เป็นคนแรกเมื่อเสียชีวิตจะกลายมาโดโมวอยซ์ (ถ้าไม่มีผู้ชายอยู่ในบ้าน หรือหัวหน้าบ้านเป็นผู้หญิง โดโมวอยซ์ ก็จะอยู่ในรูปลักษณ์ของผู้หญิง)

            เมื่อครอบครัวย้ายจากบ้านหลังหนึ่งไปยังบ้านแห่งใหม่ เจ้าของบ้านจะทำการดับไฟและใส่ขี้เถ้าลงในขวดโหลนำติดตัวไปด้วยแล้วพูดว่า “ยินดีต้อนรับสู่บ้านหลังใหม่!” แต่ถ้าหากบ้านถูกทอดทิ้งให้รกร้าง แม้พื้นจะถูกเผาจนถึงพื้นดินโดโมวอยซ์ก็จะคงอยู่ โดยอาจจะปฏิเสธหรือยอมรับผู้อยู่อาศัยรายใหม่ต่อไป

 

การป้องกันตัวเองและเอาใจใส่โดโมวอยซ์

            เพื่อเป็นการป้องกันไม่ให้โดโมวอยซ์ขุ่นเคืองจนเกิดปัญหาเหล่านี้ขึ้น ก็ควรจะไม่ทำให้บ้านสกปรกมากจนเกินไป ให้ความเคารพกับพวกมัน ไม่พูดจาหยาบคายและควรเตรียมถาดอาหารเอาไว้ในบ้านสำหรับโดโมวอยซ์ในตอนกลางคืนเพื่อเป็นการแสดงความเอาใจใส่